Internationaal

Auto’s en vrachtwagens rijden door heel Europa. Daarom vindt de RDW meer Europese samenwerking belangrijk. Belangrijk hulpmiddel hierbij is EUCARIS, het informatiesysteem waarmee Europa voertuiggegevens uitwisselt. In 2014 stonden ook de Europese APK-richtlijnen op de agenda. En wereldwijd worden afspraken gemaakt over technische eisen aan voertuigen. De RDW volgt het allemaal op de voet.

De RDW streeft naar meer harmonisering in Europa

‘Nederland is een klein land in Europa en we hebben geen grote voertuigindustrie. Toch zijn we op het gebied van voertuigen een belangrijke speler in Brussel’, vertelt Jolanda Terpstra senior adviseur van de afdeling Strategie en Externe Ontwikkelingen.

Voorheen kwam uit Europa alleen voertuigregelgeving, maar anno 2015 gaat Europa over alle terreinen van de RDW. Dus ook over zaken als voertuigregistratie, privacy en het hergebruik van informatie. Die richtlijnen kunnen heel gedetailleerd zijn. Zo is precies vastgelegd hoe een kentekenkaart eruit moet zien in Europa. Daar is de RDW blij mee, want het is voor burgers en bedrijven prettig als ze weten waar ze aan toe zijn.

Partijen bij elkaar brengen

‘Wat ons onderscheidt van andere Europese landen is dat wij in Nederland allerlei zaken rond voertuigen en voertuigeigenaren bij elkaar hebben gebracht in één organisatie, de RDW. Daarom kunnen wij het speelveld vaak net wat beter overzien dan andere landen. Soms brengen we zelfs verschillende Europese departementen bij elkaar rond een thema. Bijvoorbeeld bij het digitaliseren van voertuiginformatie. Daar houden de departementen Move, Enterprise en Connect zich mee bezig.

Nederlands APK-model

Jolanda: ‘Onze voortrekkersrol is belangrijk, omdat het ons de mogelijkheid geeft onderwerpen op de agenda te plaatsen. En we hebben meer invloed op de gekozen oplossing dan je verwacht van een klein land in de EU. De nieuwe APK-richtlijnen zijn daar een goed voorbeeld van. Er wordt serieus naar het Nederlandse model gekeken. Keerzijde is dat wij vaak wat ambitieuzer zijn dan andere lidstaten als het gaat om verdere harmonisering van regelgeving. Dat is soms wel lastig.’

Mondiale samenwerking

Naast de samenwerkingsverbanden op Europees niveau werkt de RDW op mondiaal niveau samen. Dat doet de RDW in de Verenigde Naties, in de Unites Nations Economic Commission for Europe. Daar gaat het vooral over technische voertuigregelgeving. Hoewel de naam anders doet vermoeden, is het merendeel van de landen in de wereld bij dit samenwerkingsverband aangesloten: ‘Natuurlijk wel zo handig voor fabrikanten, want hun auto’s rijden rond in Europa, maar ook in China.’

Nieuwe wet op komst

De RDW is nu volop bezig met de voorbereidingen op de nieuwe kaderwet typegoedkeuring. Nederland wil graag dat fabrikanten een digitale set met voertuiggegevens bij een nieuwe auto leveren. Dan kan deze set gegevens gemakkelijk aan de kentekencard worden toegevoegd. Daarnaast wil de RDW uniform markttoezicht, zodat slechte voertuigen en voertuigonderdelen in heel Europa op dezelfde manier geweerd worden van de markt. Dat vergroot zekerheid en veiligheid voor de bestuurder.

Samen optrekken in Europa

Sinds december 2014 beschikt de RDW over een eigen werkruimte in Brussel. De RDW huurt deze plek van Rijkswaterstaat. Het is onderdeel van de samenwerkingsafspraken tussen de twee organisaties om nauwer samen te werken. Rijkswaterstaat en de RDW gaan kennis en data uitwisselen en efficiënter samenwerken op het gebied van ICT, mobiliteit- en voertuiginformatie en intelligente transportsystemen.

Foto van verschillende RDW'ers in het kantoor in brussel

Voortrekkersrol in Europa

Op de foto: Jolanda Terpstra

Senior adviseur van de afdeling Strategie en Externe Ontwikkelingen Jolanda Terpstra: ‘Onze voortrekkersrol is belangrijk, omdat we dan onderwerpen op de agenda kunnen plaatsen.’

Nieuwe Europese richtlijn APK

In Nederland worden auto’s gekeurd bij gewone autobedrijven die hiervoor zijn erkend. De RDW houdt toezicht op de kwaliteit van de controles. In andere Europese landen werkt het anders. Wat is het resultaat van 2 jaar onderhandelen over de Europese APK?

Manager APK Hens Peeters Weem: ‘De oorspronkelijke verordening ging erg ver. Zo’n beetje alles met wielen, zou gekeurd moeten worden. In de onderhandelingen hebben we dat gelukkig kunnen ombuigen. En we hebben het Nederlandse systeem van keuren bij de branche veilig kunnen stellen.’

Goede APK tegen lage kosten

De nieuwe Europese APK-richtlijn gaat in mei 2018 in. Hens: ‘De gevolgen zijn voor Nederland te overzien. Onze APK is al van hoge kwaliteit, terwijl de kosten laag zijn. Je kunt in Nederland al voor een heel scherpe prijs een APK laten uitvoeren. Bij een onderhoudsbeurt is het zelfs meestal gratis. In vergelijking met de rest van Europa is dat erg klantgericht. In België worden de periodieke keuringen bijvoorbeeld door speciale keurbedrijven uitgevoerd. Deze bedrijven mogen alleen keuren. Als er dan iets met je auto is, moet je eerst naar de garage en dan weer terug voor de herkeuring. Dat is lastig voor automobilisten.’

Belang van onderhoud

70% van de periodieke keuringen in Nederland wordt bovendien gecombineerd met een onderhoudsbeurt aan de auto. Hens: ‘Dit is het grote voordeel van het Nederlandse systeem. De periodieke keuring is een momentopname, terwijl het onderhoud ervoor zorgt dat je auto weer even vooruit kan. Mede door deze traditie zijn de Nederlandse voertuigen erg veilig.’

Meer aandacht voor elektronica

Maar in Nederland gaan de APK-keurmeesters wel wat merken van de nieuwe Europese richtlijn. Zo komt er in de keuringseisen meer aandacht voor elektronica. Logisch, vindt Hens: ‘Het is belangrijk om te weten of elektronische voertuigveiligheidssystemen nog goed functioneren.´

Op de foto: Hens Peeters Weem

Een andere verandering is dat ook landbouwvoertuigen gekeurd gaan worden: ‘Het zijn vaak enorme bakbeesten, dus prima dat ze net als bijvoorbeeld vrachtwagens APK-plichtig worden.’

Keuren in een ander land

Nederlandse auto’s zou je overal in Europa moeten kunnen keuren en omgekeerd, vindt de RDW. Nederland heeft al afspraken hierover met België en Spanje, maar streeft naar brede Europese afspraken in de toekomst. Hens: ‘Natuurlijk moet je altijd rekening houden met lokale omstandigheden. Landen mogen dus aanvullende eisen stellen. Zo zijn winterbanden verplicht in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland.’

Europese APK-bijeenkomst in Nederland

Op 5 en 6 november 2014 heeft de RDW voor het eerst alle Europese overheden uitgenodigd om van gedachten te wisselen over de APK. 18 landen gingen op de uitnodiging in. Het werden informatieve dagen waarin de overheden ervaringen en dilemma’s deelden. Nederland heeft onder andere veel opgestoken over het keuren van landbouwvoertuigen.

Uitwisselen Europese transportgegevens

‘Een nieuw Europees voertuiginformatiesysteem vanuit de EU hebben we helemaal niet nodig’, vertelt senior adviseur bij afdeling Strategie en Externe Ontwikkelingen Idske Dijkstra. ‘We hebben EUCARIS al. Daarmee wisselen 31 landen belangrijke transportgegevens uit. En dat werkt prima: jaarlijks worden meer dan 6.000 gestolen auto’s teruggevonden dankzij dit systeem.’

EUCARIS is een systeem om transportgegevens uit te wisselen tussen de Europese registratieautoriteiten. In de jaren 90 was de RDW één van de initiatiefnemers en beheert het systeem nog steeds. Destijds was het hoofddoel het bestrijden van internationale voertuigcriminaliteit en rijbewijstoerisme. Tegenwoordig wordt EUCARIS veel breder ingezet. Inmiddels is EUCARIS hét platform in Europa voor de uitwisseling van transportgegevens.

Een centraal systeem

Toch lijkt de Europese Commissie een voorkeur te hebben voor één centraal systeem met alle Europese voertuigdata. Waarom? Idske: ‘Bij EUCARIS hebben de landen hun eigen systemen en zijn die systemen rechtstreeks met elkaar verbonden via EUCARIS. Eén van de lidstaten heeft de rol van softwareleverancier. De Europese Commissie heeft in dit model geen directe betrokkenheid en veel minder controlemogelijkheden. Bij een centraal Europees systeem is dit natuurlijk anders.’

Onderzoek naar EUCARIS

TU Delft deed in 2012 onderzoek naar de geschiktheid van EUCARIS om ook toekomstige ontwikkelingen het hoofd te kunnen bieden. De conclusie was positief. ‘We blijven uitleggen wat EUCARIS kan en waarom we geen centraal systeem nodig hebben. De kosten wegen niet op tegen de baten. We kunnen prima uit de voeten met de huidige techniek.’

Samenwerking Europese registratieautoriteiten

De lobby voor EUCARIS vindt ook vanuit EReg plaats. EReg is het samenwerkingsverband tussen de Europese registratieautoriteiten. De RDW voert het secretariaat van EReg en is lid van de Raad van Advies. Door EUCARIS te hergebruiken voorkomen de RDW en de andere autoriteiten dat zij bij nieuwe toepassingen nieuwe systemen en servers moeten implementeren. In EReg-verband worden verschillende nieuwe toepassingen voorbereid, zoals voor de herregistratie van voertuigen en het uitwisselen van kilometerstanden.

Tegen belastingontduiking

Een mooie nieuwe toepassing van EUCARIS komt mogelijk vanuit DG TAXUD, het departement binnen de Europese Commissie dat zich met belastingen bezighoudt. Zij hebben gevraagd of het systeem ook kan worden ingezet bij btw-fraude en de invordering van belastingen. Dijkstra: ‘We kunnen voertuiggegevens raadplegen op kenteken, maar ook op naam. Dus als mensen bijvoorbeeld belastingschulden hebben, kan internationaal gekeken worden welke voertuigen zij op hun naam hebben staan. We verwachten dat in 2015 de wettelijke basis is gelegd om EUCARIS ook hiervoor in te zetten.’

Onderscheiding Hans van der Bruggen

Op 10 oktober 2014 is oud adjunct-directeur van de RDW Hans van der Bruggen benoemd tot Ridder in De Orde van Oranje Nassau. Dat gebeurde in Oslo door de Nederlandse Ambassadeur, mevrouw Bea ten Tusscher. Van der Bruggen krijgt de onderscheiding voor zijn werkzaamheden in Europees verband. Dit gebeurde tijdens de jaarlijkse EUCARIS “Participants’ Board” waar hij afscheid nam als voorzitter. Van der Bruggen is opgevolgd door Detlef Marek van het Duitse Kraftfahrt-Bundesamt. De RDW blijft de komende jaren wel verantwoordelijk voor het secretariaat en de ICT van EUCARIS. Hans van der Bruggen was ook 7 jaar voorzitter van EReg. In 2014 heeft Luxemburg het voorzitterschap overgenomen.

Oud adjunct-directeur van de RDW Hans van der Bruggen wordt benoemd tot Ridder in De Orde van Oranje Nassau door de Nederlandse Ambassadeur, mevrouw Bea ten Tusscher.

Informatie over EUCARIS

Op de foto: Idske Dijkstra

Idske Dijkstra, senior adviseur bij afdeling Strategie en Externe Ontwikkelingen: ‘We blijven uitleggen wat EUCARIS kan en waarom we geen centraal systeem nodig hebben.’

Verkeersboetes uit een ander land

Een verkeersovertreding in een ander Europees land gemaakt? Dan is de kans aanwezig dat je hiervoor een boete krijgt. In november 2013 heeft Europa daar afspraken over gemaakt. Na een jaar van voorbereidingen doen nu 14 landen mee.

De afspraken gaan over 8 verschillende overtredingen. Waaronder:

  • te snel rijden
  • zonder gordel rijden
  • rijden onder invloed van drank of drugs
  • op de verkeerde baan rijden
  • bumperkleven

Bekeuringen buitenlandse bestuurders

Waarom is hiervoor zoveel voorbereiding nodig? De RDW heeft toch al veel gegevens in de registers? Senior adviseur bij afdeling Strategie en Externe Ontwikkelingen Idske Dijkstra: ‘Dat klopt, voertuiggegevens verstrekken aan andere landen is voor de RDW niet ingewikkeld. Maar om in ons eigen land bekeuringen aan buitenlandse automobilisten uit te delen is meer nodig dan je op het eerste gezicht misschien zou denken.’

Zwarte sportwagen rijdt op hoge snelheid voorbij met op de voorgrond een flitspalen

Aanpassingen in software

‘We maken in Nederland bijvoorbeeld veel gebruik van automatische controles zoals via flitspalen. De software in deze apparatuur moet nu ook buitenlandse kentekenplaten kunnen herkennen. Buitenlandse kentekenplaten hebben bijvoorbeeld andere kleuren. En sommige landen in Europa gebruiken dezelfde cijferlettercombinaties op hun kentekenplaten. Hierdoor zijn per land aanpassingen in de software nodig. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat de verkeersovertreding van een Belg terecht komt bij een Hongaar, omdat hun kentekenplaten op elkaar lijken.’

Nieuwe landen erbij

Idske: ‘We zijn in Nederland nu zover dat we Duitse en Franse automobilisten die in ons land een overtreding maken daarvoor kunnen beboeten. In 2015 komen daar Polen en België bij. De RDW heeft in 2014 zelf aan 11 landen gegevens over Nederlandse voertuigen verstrekt.’

Naar top pagina